მარი სიმონიშვილი
დოქტორანტი
ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი
თბილისი, საქართველო
მარი სიმონიშვილი
დოქტორანტი
ივანე ჯავახიშვილის სახელობის თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი
თბილისი, საქართველო
გივი მარგველაშვილის „მუცალი“ – პოსტმოდერნული გააზრებისთვის
აბსტრაქტი
გივი მარგველაშვილი ცნობილი გერმანულენოვანი ქართველი მწერალი და ფილოსოფოსია. დაიბადა ბერლინში, ტიტე მარგველაშვილისა და მარიამ ხეჩინაშვილის ოჯახში. „იგი გვევლინება იმ შემთხვევის განსახიერებად, როდესაც შვილის ბედისწერა მამისეულმა ბედისწერამ თუ არჩევანმა განსაზღვრა“ (მარგველაშვილი, 2018, 213). 1945 წელს მამა-შვილი მოტყუებით წაიყვანეს ბერლინის საბჭოთა საოკუპაციო ზონაში. ტიტე მარგველაშვილი მალევე დახვრიტეს, გივის კი ჯერ ზაქსენჰაუზენის საკონცენტრაციო ბანაკში უკრეს თავი, მოგვიანებით კი თბილისში ნათესავებთან ჩამოიყვანეს.
გივი მარგველაშვილი წერას 1961 წლიდან იწყებს. მასზე დიდი შთაბეჭდილება მოახდინა ჰაიდეგერისა და ჰუსერლის ფილოსოფიამ. ცნობიერების ნაკადის თეორია ავტორს საშუალებას აძლევს, გამადიდებელი შუშით დააკვირდეს ადამიანის ცნობიერებას და ობიექტურად გააანალიზოს იგი. გ. მარგველაშვილის პროზა თავისებურ ქსელურ სისტემას ქმნის სხვა მწერლების შემოქმედებასთან და სრულ შესაბამისობას წარმოადგენს. რაზეც ის წერს, აქტუალურია ყველა დროში და თითქოს წინასწარ განჭვრეტილია.
გივი მარგველაშვილმა ფილოსოფიისა და ლიტერატურის ბრწყინვალე კომბინაცია შექმნა. მის წიგნებში არსებითად სხვა სიუჟეტი ვითარდება, არა ის, რაც ავტორმა ინება, არამედ ის, რაც თავისუფალია ყოველგვარი განპირობებულობებისაგან. მწერალს სძულს დიქტატურის ნებისმიერი ფორმით გამოვლინება, რადგან საკუთარ თავზე იწვნია რეჟიმების მთელი სიმძიმე. მისთვის კონკრეტული სიუჟეტი დიქტატურაა, ამიტომ მისი იდეაა, წიგნის დახურვის შემდეგ პერსონაჟები სხვაგვარად მოიქცნენ.
წინამდებარე ნაშრომის მიზანია, გივი მარგველაშვილის „მუცალის“ განხილვის საფუძველზე წარმოვადგინოთ ის პოსტმოდერნისტული ტენდენციები, რომლებიც აჩენენ ეპოქისა და ხელოვნების ურთიერთზეგავლენის საინტერესო პლასტებს.
გივი მარგველაშვილის „მუცალი“ იძლევა საშუალებას, გადამერს თუ დავესესხებით (ყულიჯანიშვილი, 2006, 312), უფრო ღრმად შევიდეთ წიგნისმიერ რეალობაში, უფრო მივუახლოვდეთ დამალულ ჭეშმარიტებას, რათა კოდები მოვხსნათ იმ ქმნილებას, რომელიც თავისთავში ატარებს ჩვენთვის საინტერესო ინფორმაციას.
საკვანძო სიტყვები: გივი მარგველაშვილი, „მუცალი“, დიქტატურა, პოსტმოდერნიზმი.