ოთარ ჯანელიძე
გორის სახელმწიფო უნივერსიტეტი
პროფესორი
გორი, საქართველო
ORCID: https://orcid.org/0000-0003-0132-4341
ოთარ ჯანელიძე
გორის სახელმწიფო უნივერსიტეტი
პროფესორი
გორი, საქართველო
ORCID: https://orcid.org/0000-0003-0132-4341
რაფიელ ერისთავი და მისი ეპოქა
რაფიელ ერისთავმა XIX საუკუნის საქართველოს განუმეორებელი ხიბლი და მიმზიდველობა შესძინა. თუ ვინმე განსაზღვრავდა ამ ასწლეულის სიტყვაკაზმული მწერლობის სიმაღლესა და სიდიადეს, ერთი მათაგანი უთუოდ „სამშობლო ხევსურისას“ ავტორიც იყო.
პოეტი მუდამ ცხოვრების შუაგულში ტრიალებდა და იყო უშუალო მონაწილე და თვითმხილველი მრავალი საზოგადო მნიშვნელობის მოვლენისა, ერის კოლექტიურ მეხსიერებას წარსულის ხატად რომ შემორჩა.
მოხსენებაში თვალი იქნება მიდევნებული და ეპოქის ფონზე წარმოჩნდება რაფიელ ერისთავის დამოკიდებულება XIX საუკუნის საქართველოში განვითარებული ისეთი ისტორიული მოვლენების მიმართ, როგორებიცაა: ბატონყმობის გაუქმება, ოსმალეთის ჯარების სამეგრელოში შემოჭრა ყირიმის ომის პერიოდში ომერ ფაშას სარდლობით, ქართველების მონაწილეობა 1877-1878 წლების რუსეთ-ოსმალეთის ომში, თბილისში კავკასიის მუზეუმის დაარსება, „ქართველთა-შორის წერა კითხვის გამარცელებელი საზოგადოების“ დაფუძნება, ეროვნულ-კულტურული მემკვიდრეობის შესწავლა და პოპულარიზაცია, ქართული ზეპირსიტყვიერების, გამოცანების, ანდაზების, ხალხური ლექსების შეგროვება და გამოცემა, საქართველოს თეატრალური საზოგადოების ჩამოყალიბება და მისი თავმჯდომარეობა, ცენზორად მუშაობა და სხვ.
ყურადღება გამახვილდება რაფიელ ერისთავის იუბილეს მნიშვნელობაზე, რომელიც პოეტის მოღვაწეობის 50 წლის აღსანიშნავად, 1895 წელს ოქტომბერში, თბილისში გაიმართა. იუბილემ „საერო დღესასწაულის“ ხასიათი შეიძინა და მთელი ქართული ეროვნული კულტურის ზეიმად იქცა.
საკვანძო სიტყვები: რაფიელ ერისთავი, პოეტი, საქართველო, ბატონყმობის გაუქმება, რუსეთ-ოსმალეთის ომი, იუბილე